Als gezondheidspartner van de KNLTB helpt Holland & Barrett mensen om vitaler te leven, met de focus op voeding, ontspanning, slaap en beweging. In deze terugkerende gezondheidsrubriek besteden we ditmaal aandacht aan het onderwerp slaap. Aan het woord is slaapdeskundige Pons-Jan Vermeer en Wimbledonkampioen mixdubbel Sem Verbeek, die heerlijk sliep voor zijn grote finale.
Ontspanning voordat je gaat slapen is belangrijk. Maar ja, tijdens de Voorjaarscompetitie kunnen emoties dit proces verstoren. Begint morgenochtend vroeg een belangrijke competitiedag waar je in je hoofd al mee bezig bent of heb je een spannende winst- dan wel verliespartij achter de rug? Het zijn factoren die het in slaapvallen kunnen verstoren.
‘Bij tennissers kunnen de dagen best heftig zijn wat betreft emoties. Daarom is het belangrijk voordat je naar bed gaat rustig in je hoofd te zijn. Ontspannen. Dit kun je bijvoorbeeld doen door op te schrijven wat in je hoofd zit. Een soort brain dump. Dit brengt je in een staat die geschikt is om te gaan slapen’, aldus Vermeer.
Het aantal uur dat je slaapt is niet leidend. Ideaal is het om vijf cycli van 90 minuten te ervaren. Als je vanzelf wakker wordt bedenk dan of er nog tijd is om een nieuwe cyclus te draaien of niet. ‘Als het nog maar een half uur tot de wekker is dan is het beter om wakker te blijven. Ga je namelijk opnieuw slapen en word je middenin zo’n cyclus gewekt dan geeft dat vaak een brak gevoel. Terwijl je eigenlijk een heel goede nacht hebt gehad.’
De mate van alertheid zit hem dus in het afronden van een cyclus van 90 minuten. ‘Liever een cyclus minder slapen dan een paar keer snoozen. Sta gelijk op als je wakker bent. Dat maakt je voor de rest van de dag scherp en alert.’
‘De nacht voor mijn Wimbledonfinale heb ik lekker geslapen’, kijkt Verbeek desgevraagd terug op vorige zomer. ‘Dat heeft ook met de routine te maken die ik voor het slapengaan mijzelf heb aangeleerd. Die gewenning zorgt ervoor dat mijn lichaam herkent dat het tijd is om te rusten en te slapen. Ik weet nog wel dat ik de volgende ochtend anders wakker werd, omdat het een belangrijke wedstrijd betrof. De adrenaline zat er meteen goed in.’
Volgens Vermeer heeft de slaapkamer invloed op je slaapgedrag. ‘De slaapkamer mag best wat frisser zijn dan de rest van het huis. Het is ook belangrijk dat de ruimte wordt geassocieerd met ontspanning en slapen. Dat als je aan die kamer denkt of de deur ziet dat je dan al begint te ontspannen. Dat het doel van de slaapkamer duidelijk is.’
Steeds vaker wordt gedurende de nacht een horloge, die de slaapkwaliteit meet, gedragen. Volgens de slaapdeskundige kan dit een vals beeld geven hoe je je daadwerkelijk voelt. ‘Als je wakker wordt bedenk dan zelf of je goed hebt geslapen in plaats van eerst op je horloge te kijken hoe je hebt geslapen. Die volgorde is belangrijk.’
En mocht het gebeuren dat je een minder goede nacht slaap hebt voor die belangrijke competitiedag dan is er volgens Vermeer niet meteen een probleem. ‘Na één slechte nacht merk je niet direct veel effect. Wel als je een aantal nachten achterelkaar minder goed slaapt. Je ziet ook vaak dat je eerder wakker wordt. Dat is geen probleem. Maar maak van slapen wel een prioriteit!’
